beta

← Geri

İngilis dili, Morfologiya (morphology)

Modal feillər (Modal Verbs)

  • Dərslik: İngilis dili, 11-ci sinif, «Grammar A: Past Regrets or Mistakes: should/shouldn’t have done», səh. 78
  • Dərslik: İngilis dili, 10-cu sinif, «Grammar B: Would rather/ had better», səh. 104
  • Dərslik: İngilis dili, 8-ci sinif, «Grammar A: Modal verbs: must, mustn't, have to, don't have to, cannot», səh. 66
  • Dərslik: İngilis dili, 8-ci sinif, «Grammar B: Be expressions: to be about to, to be due to, to be able to», səh. 68
  • Dərslik: İngilis dili, 7-ci sinif, «Grammar: Could», səh. 49
  • Dərslik: İngilis dili, 7-ci sinif, «Grammar: Have To», səh. 63
  • Dərslik: İngilis dili, 7-ci sinif, «Grammar: Should/Shouldn't and Must/Must Not», səh. 73
  • Dərslik: İngilis dili, 7-ci sinif, «Grammar: Will/Won't, May, and Might», səh. 87
  • Dərslik: İngilis dili, 6-cı sinif, «2.1 Let's Eat Bread!», səh. 22
  • Dərslik: İngilis dili, 6-cı sinif, «5.1 Travel Like an Egyptian!», səh. 59
  • Dərslik: İngilis dili, 5-ci sinif, «8.1 Sports are Good for Us», səh. 87

İmtahan bu mövzuda nə soruşur?

İmtahanda boşluğu uyğun modal feillə tamamlamaq, düzgün cümlələri seçmək və mətnlə dialoqda bacarıq, məcburiyyət, məsləhət, ehtimal mənalarını anlamaq tələb olunur. Seçərkən həm quruluşu, həm mənanı yoxla.

Qayda

  • Modal feillər hərəkətə münasibət bildirir. V1 feilin əsas forması, V3 keçmiş zaman feli sifətidir. Can, could, may, might, must, should şəxsə görə dəyişmir, ardınca V1 gəlir; sualda mübtədadan əvvəl, inkarda not ilə işlənir.
  • Can bacarıq və icazə, could keçmişdə ümumi bacarıq və nəzakətli xahiş bildirə bilər. Can't/couldn't bacarıqsızlıq və ya mümkünsüzlük bildirir; can't icazəsizliyi də göstərir.
  • Ehtimal üçün may/might/could + V1 işlənir: hadisənin baş verməsi mümkündür, qəti deyil. May not/might not baş verməməsi ehtimalını bildirir. May icazə üçün də işlənir.
  • Must güclü zərurət və məcburiyyət, mustn't qadağa bildirir.
  • Have to qayda və şəraitdən doğan məcburiyyəti bildirir: have/has to, had to, will have to + V1. İndiki və keçmiş sadə zamanda sual üçün do/does/did işlənir; don't/doesn't/didn't have to zərurətin olmadığını bildirir.
  • Ekvivalent olan be able to + V1 bacarmaq deməkdir. Zamana uyğun am/is/are able to, was/were able to, will be able to seçilir.
  • Need zərurətlə bağlıdır: needn't + V1 lazım olmadığını bildirir. Əsas feil kimi need to + V1 işlənir; inkarı don't/doesn't need to olur.
  • Məsləhət üçün should + V1 və ought to + V1 işlənir. Shouldn't hərəkətin məsləhət görülmədiyini bildirir.
  • Be about to + V1 hərəkətin lap az sonra başlanacağını, be due to + V1 müəyyən vaxtda plana əsasən gözlənildiyini bildirir.
  • Keçmiş səhv: should have + V3 edilməli olub edilməyən, shouldn't have + V3 isə edilib düzgün sayılmayan hərəkəti göstərir.
  • Had better + V1 güclü məsləhətdir; inkarı had better not + V1 olur. Eyni mübtəda ilə would rather + V1 üstünlük verilən seçimi bildirir.

Nümunələr

1

You … print it; a digital copy is enough. (mustn't/needn't) → needn't: çap etmək qadağan deyil, lazım deyil.

2

Aysel … have checked the address; she went to the wrong building. → should: ünvanı yoxlamayıb, səhv edib.

3

I would rather … indoors. (stay/stayed) → stay: eyni mübtəda ilə V1 tələb olunur.

Tipik səhv

Must to go yazma: doğrusu must go olur. Lakin ought to go və has to go birləşmələrində to vacibdir. Boşluqdan sonrakı sözə də bax.