İngilis dili, Morfologiya (morphology)

Bağlayıcı zərf therefore: səbəbdən nəticəyə

Bu mövzudan sonra therefore, however və because arasında düzgün seçim edəcək, səbəblə nəticəni ingilis cümləsində yerində yazacaqsan.

Oxumaq üçün 4 dəqiqə

Süni intellektlə hazırlanmış şəkil: yağışlı küçəyə baxan pəncərə və onun yanında divara söykənmiş çətir.

Bayırda güclü yağış yağır, buna görə də çətiri götürürsən. Telefonun batareyası bitib, buna görə də zəng edə bilməmisən. Gün ərzində belə cümlələri dəfələrlə deyirsən və heç fikirləşmirsən: əvvəl səbəb gəlir, sonra ondan çıxan nəticə.

İngilis dilində bu "buna görə də" körpüsünün adı therefore-dur. Kiçik sözdür, amma səhv yerə qoysan, cümlə gülməli məna alır: sanki çətiri götürdüyün üçün yağış yağmağa başlayıb.

Yaxşı xəbər budur ki, düzgün seçim üçün sənə bir sual kifayətdir. Onu aşağıda öyrənəcəksən.

Niyə lazımdır

Therefore fikri ardıcıl danışmağa kömək edir: nəyin nədən çıxdığını göstərirsən. Esse yazanda, məktubda öz qərarını izah edəndə, ya da mətndə müəllifin fikrini izləyəndə bu söz yol nişanı kimi işləyir.

İmtahanda isə variantlarda bir-birinə oxşayan bağlayıcılar yan-yana durur və tələsən adam ilk tanış sözü seçir. İki hissənin münasibətini görməyi öyrənsən, bu tip tapşırıq sənə cəmi bir neçə saniyəyə başa gələcək.

İmtahan bu mövzuda nə soruşur?

İmtahanda nöqtəli vergüldən sonra gələn bağlayıcı zərfi seçmək tapşırığı verilir. Variantlarda nəticə bildirən therefore, qarşılaşdırma bildirən however, səbəb bildirən because və başqa bağlayıcılar yan-yana durur. Düzgün cavabı tapmaq üçün iki hissənin bir-birinə münasibətini, yəni nəticə, səbəb və ya qarşılaşdırma olduğunu müəyyən etmək lazımdır.

Qayda

Bağlayıcı zərf (Conjunctive Adverb) iki tam cümləni mənaca bağlayır. Therefore “buna görə də” deməkdir və nəticə bildirir.
Əvvəlki hissə səbəbi göstərir, therefore ilə başlayan hissə isə həmin səbəbdən çıxan nəticəni: səbəb; therefore, nəticə.
Durğu işarələri: birinci cümlədən sonra nöqtəli vergül qoyulur, therefore sözündən sonra isə vergül gəlir. Cümləni nöqtə ilə də ayırmaq olar: Therefore, ...
Oxşar mənalı sözlər: as a result və so. Ziddiyyət bildirmək üçün isə however işlənir.
Because və since səbəb bildirən bağlayıcılardır və səbəb hissəsini özləri başladır: Because the shop was closed, we went home.

Səbəbdən nəticəyə
Hissə	Mətndəki nümunə
Səbəb	The shop was closed;
Bağlayıcı zərf	therefore,
Nəticə	we went home.

Tapşırıqlarda işlənən qaydalar

Öyrənilməli qayda

However əvvəlki cümləyə qarşı çıxan fikri başlayır və vergüllə ayrılır: He is tired; however, he works. Nəticə üçün therefore, so, səbəb üçün because yazılır.

Öyrənilməli qayda

Birinci hissə səbəbi, ikinci hissə nəticəni bildirirsə, nəticə bağlayıcı zərfi therefore işlədilir; ondan əvvəl nöqtəli vergül və ya nöqtə gəlir: It rained; therefore we stayed home.

Hansı söz uyğundur?

Hər cümlədə iki hissənin münasibətinə bax: nəticə, səbəb, yoxsa ziddiyyət? Sonra variantı seç.

Nümunələr

The shop was closed; ... , we went home. (therefore / however)

Həllə bax

Mağazanın bağlı olması səbəbdir, evə getmək isə ondan çıxan nəticədir. Düzgün cavab therefore: The shop was closed; therefore, we went home.

Ali trained every day; ... , he did not win. (therefore / however)

Həllə bax

İkinci hissə birincinin gözləntisinin əksinə çıxır, deməli qarşılaşdırma lazımdır: however.

Because the bridge was damaged, the bus used another road. cümləsini therefore ilə yaz.

Həllə bax

Səbəb bir cümlədə, nəticə isə therefore ilə başlayan ikinci cümlədə olur: The bridge was damaged; therefore, the bus used another road.

Tipik səhv

The bus used another road; therefore, the bridge was damaged.

The bridge was damaged; therefore, the bus used another road.

Şagirdlər çox vaxt səbəblə nəticəni qarışdırıb therefore sözündən sonra səbəb yazırlar. Səhv cümlədə körpünün zədələnməsi sanki avtobusun başqa yolla getməsinin nəticəsi olur, halbuki əksinə olmalıdır.

Düzgün qayda: therefore nəticə hissəsini başlayır. Cümləni tamamlamazdan əvvəl özündən soruş: ilk hissə ikincinin səbəbidirmi?

Özünü yoxla

Boşluğa uyğun sözü seç: There is no paper in the printer; ___, we cannot print the text.

Verilmiş cümlənin mənasını saxlayan variantı seç: Because the bag was too heavy, the child could not carry it.

Durğu işarələri mövzudakı qaydaya uyğun olan cümləni seç.

Bu mövzunun tapşırıqlarını həll et

Bu mövzunun tapşırıqlarını həll et və hər birinin izahını oxu.

Mövzu üzrə sınaq, 11-ci sinif

Digər mövzular

Bütün İngilis dili mövzuları

Dərslikdə bu mövzu

Dərslik: İngilis dili, 10-cu sinif, «Grammar A: Adverb clauses of reason and result», səh. 30